ใช้ชีวภัณฑ์แล้วดีอย่างไร? ทางเลือกเพื่อการเกษตรที่ปลอดภัยและยั่งยืน

ใช้ชีวภัณฑ์แล้วดีอย่างไร? ทางเลือกเพื่อการเกษตรที่ปลอดภัยและยั่งยืน

ปัจจุบันเกษตรกรต้องเผชิญกับปัญหาหลายด้าน ทั้งโรคพืช แมลงศัตรูพืช ต้นทุนการผลิตที่สูงขึ้น รวมถึงความต้องการของผู้บริโภคที่ให้ความสำคัญกับความปลอดภัยของผลผลิตมากขึ้น “ชีวภัณฑ์ทางการเกษตร” จึงเป็นอีกหนึ่งทางเลือกที่ช่วยให้เกษตรกรสามารถดูแลพืชได้อย่างมีประสิทธิภาพ ควบคู่ไปกับการลดผลกระทบต่อผู้ใช้ ผู้บริโภค และสิ่งแวดล้อม

ชีวภัณฑ์  คือ ผลิตภัณฑ์ป้องกันกำจัดศัตรูพืชที่ผลิต,พัฒนามาจากสิ่งมีชีวิตไม่ว่าจะเป็นพืช สัตว์ หรืจุลินทรีย์ แต่ไม่นับรวมสารที่สกัดหรือแยกได้จากสิ่งมีชีวิตที่เป็นสารเคมีเชิงเดี่ยวเช่น ไพรีทรอยด์ นิโคติน อะบาเม็กติน  ชีวภัณฑ์ จากเชื้อจุลิทรีย์ (Microbial Pesticide) เช่น :  เชื้อรา : แบคทีเรีย :  ไวรัส : ไส้เดือนฝอย :  โปรโตซัว

ข้อดีของการใช้ชีวภัณฑ์

1. ช่วยป้องกันและลดความรุนแรงของโรคพืช

ชีวภัณฑ์หลายชนิดสามารถควบคุมเชื้อสาเหตุโรคพืชได้โดยธรรมชาติ เช่น การแย่งพื้นที่และอาหารจากเชื้อโรค การสร้างสารยับยั้ง การทำลายเส้นใยของเชื้อรา หรือกระตุ้นให้พืชสร้างระบบป้องกันตัวเองได้ดีขึ้น

เมื่อใช้อย่างต่อเนื่องตั้งแต่ก่อนพบการระบาด จะช่วยลดปริมาณเชื้อสาเหตุโรคในดินและบริเวณทรงพุ่ม ทำให้โอกาสเกิดโรคลดลง และช่วยลดความรุนแรงของโรคเมื่อสภาพแวดล้อมเหมาะสมต่อการระบาด

2. ช่วยควบคุมแมลงศัตรูพืชอย่างเฉพาะเจาะจง

ชีวภัณฑ์จากเชื้อรากำจัดแมลง เช่น บิวเวอเรียและเมตาไรเซียม สามารถเข้าทำลายแมลงศัตรูพืชโดยสปอร์ของเชื้อราเกาะบนผิวลำตัว งอกแทงผ่านผนังลำตัว และเจริญอยู่ภายในตัวแมลงจนแมลงอ่อนแอและตายในที่สุด

ข้อดีคือชีวภัณฑ์ออกฤทธิ์ต่อแมลงเป้าหมาย โดยมีผลกระทบต่อสิ่งมีชีวิตอื่นน้อยกว่าสารเคมีหลายชนิด จึงเหมาะกับการนำมาใช้ร่วมกับระบบการจัดการศัตรูพืชแบบผสมผสาน หรือ IPM

3. ลดการใช้สารเคมีและปัญหาสารตกค้าง

การใช้ชีวภัณฑ์เป็นประจำช่วยลดความจำเป็นในการใช้สารเคมีป้องกันกำจัดโรคและแมลง โดยเฉพาะเมื่อใช้เชิงป้องกันก่อนเกิดการระบาดรุนแรง

เมื่อเกษตรกรลดการใช้สารเคมีลง ความเสี่ยงจากสารตกค้างในผลผลิตก็ลดลงตามไปด้วย ช่วยเพิ่มความปลอดภัยให้แก่ผู้ฉีดพ่น ผู้บริโภค และผู้ที่อาศัยอยู่ใกล้พื้นที่เพาะปลูก อีกทั้งยังช่วยให้ผลผลิตมีโอกาสผ่านมาตรฐานด้านความปลอดภัยและการผลิตแบบอินทรีย์ได้ง่ายขึ้น

4. ลดความเสี่ยงที่ศัตรูพืชจะดื้อสาร

การใช้สารเคมีชนิดเดิมซ้ำติดต่อกันเป็นเวลานาน อาจทำให้เชื้อโรคหรือแมลงศัตรูพืชเกิดการคัดเลือกและพัฒนาความต้านทาน จนสารเคมีมีประสิทธิภาพลดลง

ชีวภัณฑ์มีกลไกการทำงานหลายรูปแบบ เช่น การแข่งขัน การสร้างสารยับยั้ง การเข้าทำลายโดยตรง และการกระตุ้นภูมิต้านทานของพืช จึงช่วยลดแรงกดดันจากการใช้สารเคมีเพียงกลุ่มเดียว และช่วยยืดอายุการใช้งานของสารป้องกันกำจัดศัตรูพืชที่ยังมีประสิทธิภาพอยู่

5. ส่งเสริมการเจริญเติบโตและความแข็งแรงของพืช

จุลินทรีย์ที่เป็นประโยชน์บางชนิดไม่ได้มีหน้าที่ควบคุมโรคเพียงอย่างเดียว แต่ยังช่วยส่งเสริมการเจริญเติบโตของพืช เช่น ช่วยให้รากแตกแขนงมากขึ้น เพิ่มความสามารถในการดูดน้ำและธาตุอาหาร ละลายธาตุอาหารบางชนิดให้อยู่ในรูปที่พืชนำไปใช้ได้ และสร้างสารส่งเสริมการเจริญเติบโตตามธรรมชาติ

เมื่อระบบรากแข็งแรง พืชจะตั้งตัวได้ดี ฟื้นตัวจากสภาพแวดล้อมที่ไม่เหมาะสมได้เร็วขึ้น และมีความสมบูรณ์พร้อมต่อการออกดอกและให้ผลผลิต

6. ช่วยฟื้นฟูสมดุลของดินและระบบนิเวศ

การใช้สารเคมีอย่างต่อเนื่องอาจส่งผลกระทบต่อจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ในดิน แต่การใช้ชีวภัณฑ์ร่วมกับปุ๋ยหมัก ปุ๋ยคอก หรืออินทรียวัตถุ จะช่วยเพิ่มกิจกรรมของจุลินทรีย์และสร้างสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมบริเวณรากพืช

ดินที่มีความสมดุลทางชีวภาพจะช่วยลดโอกาสที่เชื้อสาเหตุโรคจะเพิ่มจำนวนอย่างรวดเร็ว ทำให้พืชสามารถเจริญเติบโตได้อย่างต่อเนื่อง และช่วยลดปัญหาดินเสื่อมในระยะยาว

7. เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมมากกว่า

ชีวภัณฑ์ส่วนใหญ่สามารถย่อยสลายได้ตามธรรมชาติ ไม่สะสมในดินและแหล่งน้ำเป็นเวลานานเหมือนสารเคมีบางชนิด อีกทั้งยังช่วยลดผลกระทบต่อแมลงที่มีประโยชน์ ศัตรูธรรมชาติ และสิ่งมีชีวิตในระบบนิเวศ

การเลือกใช้ชีวภัณฑ์จึงไม่ได้ช่วยเฉพาะแปลงของเกษตรกรเท่านั้น แต่ยังเป็นส่วนหนึ่งของการรักษาสิ่งแวดล้อมและความหลากหลายทางชีวภาพในพื้นที่เกษตร

8. ช่วยสร้างความเชื่อมั่นและเพิ่มมูลค่าผลผลิต

ผู้บริโภคในปัจจุบันให้ความสำคัญกับที่มาของอาหารและกระบวนการผลิตมากขึ้น ผลผลิตที่มีการจัดการอย่างปลอดภัย ลดการใช้สารเคมี และตรวจสอบย้อนกลับได้ ย่อมสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ผู้ซื้อ

เกษตรกรที่นำชีวภัณฑ์มาใช้เป็นส่วนหนึ่งของระบบการผลิตอย่างจริงจัง สามารถนำจุดเด่นด้านความปลอดภัยและความเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมไปใช้ในการสื่อสารทางการตลาด และอาจช่วยเพิ่มโอกาสในการจำหน่ายให้แก่ตลาดคุณภาพ ตลาดอินทรีย์ หรือกลุ่มผู้บริโภคที่ใส่ใจสุขภาพ

อย่างไรก็ตาม ชีวภัณฑ์ไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ที่ใช้เพียงครั้งเดียวแล้วแก้ปัญหาได้ทันที แต่ควรใช้เป็นส่วนหนึ่งของการจัดการแปลงอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่การเลือกพันธุ์ การเตรียมดิน การให้น้ำ การใส่ปุ๋ย การรักษาความสะอาดในแปลง และการสำรวจโรคแมลงอย่างสม่ำเสมอ

ชีวภัณฑ์คุณภาพจากทีเอบี อินโนเวชั่น

บริษัท ทีเอบี อินโนเวชั่น จำกัด มุ่งมั่นพัฒนาและผลิตชีวภัณฑ์ทางการเกษตรจากจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ เพื่อเป็นทางเลือกในการป้องกันและควบคุมโรคพืชและแมลงศัตรูพืชอย่างปลอดภัย โดยมีผลิตภัณฑ์ชีวภัณฑ์ที่ครอบคลุมการดูแลพืชหลายด้าน เช่น

• ไตร-แท๊บ ชีวภัณฑ์เชื้อราไตรโคเดอร์มา ช่วยควบคุมเชื้อราสาเหตุโรคพืชในดิน ส่งเสริมความแข็งแรงของระบบราก และช่วยสร้างสมดุลของจุลินทรีย์บริเวณรากพืช
• เจน-แบค, บาซิทัส และกรีน-แท๊บ ชีวภัณฑ์เชื้อแบคทีเรียบาซิลลัส ซับทิลิส ช่วยยับยั้งเชื้อสาเหตุโรคพืช ลดความรุนแรงของโรค และช่วยกระตุ้นกลไกการป้องกันตัวของพืช ช่วยควบคุมและกำจัดเชื้อราและแบคทีเรียที่ทำให้เกิดโรค
• บิวเวอร์ ชีวภัณฑ์เชื้อราบิวเวอเรีย สำหรับควบคุมแมลงศัตรูพืช เช่น เพลี้ยและแมลงปากดูด โดยเชื้อราจะเข้าทำลายแมลงผ่านผิวลำตัว
• เมตาไลต์ ชีวภัณฑ์เชื้อราเมตาไรเซียม ช่วยควบคุมแมลงศัตรูพืชทั้งบริเวณต้นพืชและในดิน เหมาะสำหรับใช้ร่วมกับระบบการจัดการแมลงศัตรูพืชแบบผสมผสาน
• บีทีเอ ชีวภัณฑ์บาซิลลัส ทูริงเยนซิส สำหรับควบคุมหนอนผีเสื้อศัตรูพืช โดยออกฤทธิ์เฉพาะต่อหนอนเป้าหมายและช่วยลดการพึ่งพาสารเคมี

การเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ให้ตรงกับชนิดของโรค แมลง และระยะการเจริญเติบโตของพืช รวมถึงใช้อย่างถูกอัตราและต่อเนื่อง จะช่วยให้ชีวภัณฑ์ทำงานได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ ช่วยลดความเสียหายของผลผลิต ลดการใช้สารเคมี และสนับสนุนการผลิตพืชที่ปลอดภัย มีคุณภาพ และยั่งยืน